Wawrzynek główkowy

©

©Daphne cneorum

Opis

Rodzina: Thymelaeaceae – wawrzynkowate

Tam gdzie jeszcze rośnie ta roślina w stanie naturalnym znajduje się pod ścisłą ochroną. To roślina z czerwonej księgi. Proszę nie wykopujmy jej ze środowiska naturalnego dla dobra nas wszystkich. Proszę zresztą pamiętać rośliny zadomowionej praktycznie nie da się przesadzić. Nawet jeśli będą pozory, że się przyjęła zginie i tak pierwszej zimy. Jeśli już tak bardzo szkoda nam wydać tych kilkanaście złotych na sadzonkę kupmy nasiona. Wprawdzie uzyskamy kwiaty po 3 latach, ale ta tak cenna roślina w swym naturalnym środowisku warta jest tego poświęcenia. Z racji bardzo sporadycznego wiązania owoców, także zbiór nasion z naturalnego stanowiska jest barbarzyństwem.

Jest to niska, zimozielona krzewinka o stosunkowo cienkich, szarobrunatnych, pokładających się pędach, które podnoszą się w swej końcowej części. Pędy pozostawione w spokoju i dotykające ziemi często choć bardzo wolno zakorzeniają się w węzłach. Liście siedzące, małe(do 2 cm długości), zimozielone, skórzaste, ciemnozielone z wierzchu i sinozielone od spodu. Na nie przycinanych roślinach bardzo często występują tylko w szczytowej części pędów. Na końcach pędów niewielkie około 1,5 cm średnicy kwiaty zebrane są w główkowate kwiatostany. Taki kwiatostan może mieć do 15 sztuk kwiatków. Pojedyncze kwiaty maja długą rurkę zakończoną 4 płatkami o ostrym zakończeniu. Tu spróbuję wyjaśnić dlaczego taż rzadko widzimy owoce na tym gatunku.  

 Rurka kwiatowa ma do 2,5 cm długości. Po przekrojeniu kwiatka widzimy, że znamię słupka, na które musi się dostać pyłek jest bardzo nisko. Pylniki są znacznie wyżej. Zatem do nektaru wprawdzie dostaną się motyle, ale one nie zapylą kwiatu bo czym zbiorą pyłek, rurkę mają długą i cienką. Muszą to być tzw. ryjkowce czyli chrząszcze o długich rurkowatych aparatach gębowych. One to dostając się do nektarników z racji większej grubości na swoim ciele przenoszą pyłek który tym sposobem może dostać się na znamię słupka(nektarniki są przy spodzie słupka). Jednak takich ryjkowców jest w naszej florze niewiele. Wynika to z faktu, że nasz wawrzynek jest reliktem bardzo starej epoki, która skończyła się 1,8 miliona lat temu, a zaczęła się 65 milionów lat temu. Inaczej zbudowane były zwierzęta zapylające te kwiaty. Dlatego chcąc na pewno mieć nasiona trzeba zabawić się samemu, a i to trudności są spore, a cierpliwości trzeba mieć co niemiara.

 W wyniku zapylania dostajemy owoce – czerwone po dojrzeniu.    Na zdjęciu pokazuję korzeń rośliny. Jak widać jest bardzo mocno rozgałęziony i nie sposób go mocno nie przyciąć by wyjąć roślinę z gleby. To jest przyczyna, że zadomowionego wawrzynka praktycznie nie da się przesadzić. Wawrzynek jest krzewinką dość krótkowieczną i należy zawsze mieć młodą roślinę następczą. Nie wiem czy w naszym kraju kupno będzie możliwe, ale dla świadomości podaję, że istnieje kilka odmian.

  • „Alba” – kwiaty białe. Ta forma jest nieco niższego wzrostu.
  • „Eximia” – ma większe liście i kwiaty oraz i bordowe pąki.
  • „Pygmaea”, „Pygmaea Alba” – jest to nieopatentowana krzyżówka.
  • „Glow Ruby” – ma ciemno różowe kwiaty.
  • „Variegata” – jest to silniej rosnąca odmiana o jasno obrzeżonych liściach.

Występowanie

Krzewinka ta występuje przede wszystkim w Europie Południowej, w Polsce jest jej północno zachodni zakres występowania. Także dlatego tak niewiele stanowisk  z  jego naturalnym występowaniem w naszym kraju.

Wysokość

Bardzo rzadko przekracza 50 cm z uwagi na pokładający charakter pędów.

Termin kwitnienia

Pierwsze kwitnienie to maj-czerwiec. Przy sprzyjającej wiośnie potrafi zakwitnąć pod koniec kwietnia. Na dobrych stanowiskach powtarza kwitnienie około sierpnia lecz już niezbyt intensywnie.

Kolor kwiatu

W ogromnej większości jest to różowy lecz rzadko bo rzadko, ale występują u gatunku formy o białych kwiatach.

Stanowisko

Praktycznie sadzimy go na stanowiskach słonecznych. Źle rośnie na stanowiskach gdzie słońca jest mniej niż 14 godzin. Posadzony na zacisznych stanowiskach łatwiej utrzyma w miarę wyprostowany pokrój.

Wymagania i pielęgnacja

Nie jest wybredny co do typu gleby. Stawia jednak wymóg dość wysokiego odczynu. Praktycznie naprawdę pięknie kwitnie tylko na ziemiach zaliczanych już do zasadowych. Kto ma gleby lekko kwaśne musi w sposób bezwzględny praktycznie co roku jesienią wapnować gleby węglanem wapnia. Powierzchnia na jakiej rozsypujemy wapno powinna być większa iż średnica korony krzewinki. Ponieważ kwitnie dość wcześnie ziemia z reguły po zimie ma jeszcze dostateczną wilgotność. Gdyby jednak wiosna przyszła wcześniej i była sucha ilość kwiatów w kwiatostanie będzie znacznie mniejsza, a to przełoży się na ogólny widok czyli gorsze kwitnienie. Nie żałujmy zatem konewki wody pod krzak w czasie wiosennej suszy przynajmniej raz na kilka dni. Wprawdzie w naturze roślina rośnie na dość ubogich glebach, ale rada dla chcących chwalić się przed sąsiadami. Kupić w internecie nawóz o podwyższonej ilości fosforu(Symbol P) i dać ten nawóz gdy tylko zobaczymy miniaturowe wręcz pąki lub nawet jeszcze pąków nie widać. Wyraźnie wzrośnie ilość kwiatków w kwiatostanie. Natomiast już tuż przed samym kwitnienie dać nawóz do roślin kwitnących, który zawiera większą dawkę potasu by wydłużyć okres kwitnienia. Jeśli zależy nam na nasionach, a roślina zawiązała owoce(lub warto jej w tym pomóc bo rzadko robi to sama z siebie) warto zostawić tylko jeden lub dwa owocostany i dać kolejną dawkę nawozu do roślin kwitnących. Przy produkcji nasion bardzo pomocny jest właśnie potas. Można dać jeszcze ostatnią dawkę nawozu już takiego mającego pełną ilość składników lecz nie później jak do połowy sierpnia. Po tym czasie zaczyna się okres powolnego przyspieszania drewnienia pędów i nie wolno nawozami tego procesu zachwiać bo roślina nie zdąży zdrewnieć, a niezdrewniałe części pędów przemarzną.

By dłużej utrzymać krzaczastą formę należy po kwitnieniu niezbyt mocno przyciąć roślinę. Całkowicie wycinamy tylko pędy przemarznięte lub w inny sposób uszkodzone.

Posiadacze ziem o wysokim poziomie wód gruntowych, o nieprzepuszczalnym podglebiu, czy ziem torfowych lub o podłożu torfowym powinni zrezygnować z uprawy tej rośliny bo nie będą w stanie dostosować ich do potrzeb tej rośliny. Jeśli już koniecznie będą chcieli muszą się zdecydować na uprawę w pojemniku dołowanym w gruncie.

Z racji trudności w przesadzaniu(roślina najpóźniej pierwszej zimy wypadnie) nie brać od sąsiada, który go właśnie wykopał nawet jeśli nam oferuje, a sadzonki kupować wyłącznie w pojemnikach.

Mrozoodporność

W naszym kraju roślina całkowicie mrozoodporna. Przyjmuje się, że kres jej wytrzymałości to temperatura poniżej -29 0C.

Rozmnażanie

Jak wszystkie krzewy rozmnażamy zarówno przez

  • wysiew nasion – bardzo niewiele ich się uzyskuje. Komy zależy często musi bawić się sam. Wysiew jesienią do zapezpieczonych pojemników lub do inspektów bo nasiona muszą przemarznąć.

  • Sadzonki – półzdrewniałe czyli z piętką. Trzeba wziąć więcej bo ukorzeniają się nie tylko długo, ale i w niewielkim procencie.

  • Odkłady – proces dość długi potrafiący trwać i rok. Wykonujemy je w czerwcu i na początku lipca.

Choroby i szkodniki

Prawidłowo pielęgnowany jest raczej typem zdrowej rośliny.

Zdarzyć się może choroba wirusowa wywołująca brunatnienie liści. Taki krzaczek natychmiast usuwamy i palimy. Z popularną szarą pleśnią poradzimy sobie szybko. Rzadko bywa atakowany przez jakieś szkodniki.

Zastosowanie

Statystycznie jest sadzony na skalniakach, ale z racji swego pokroju i wczesności kwitnienia warto rozpatrzeć sadzenie go w pobliżu ścieżek by nacieszyć oczy wczesnymi kwiatami czy już późnymi po połowie sierpnia. Największe efekty(także zapachowe) uzyskamy sadząc go w takich miejscach po kilka sztuk razem.

Komponując takie ścieżki można wykorzystać do towarzystwa takie rośliny jak kostrzewy (Festuca), kulniki (Globularia), dębiki (Dryas X suendermannii), ubiorek wiecznie zielony (Iberis sempervirens), smagliczka skalna (Alyssum saxatile), cebulica hiszpańska (Scilla hispanica) i przetacznik rozesłany (Veronica rupestris). Bywa wykorzystywany do zadarniania niewielkich skarp, a także jako element tzw. suchych murków.

Uwagi

Nazwa rodzajowa „Daphne” wywodzi się od imienia legendarnej nimfy córki boga rzeki Peneusa, którą gonił Apollo. Ta chcąc zachować dziewictwo poprosiła bogów o ochronę i w tym czasie zmieniła się w laur czyli wawrzyn. Stąd także nasza krajowa nazwa. A wawrzynek dlatego by odróżnić od nazwy wawrzyn oznaczającego laur.

Pamiętajmy o bardzo trującym składzie tej rośliny. By uświadomić jak bardzo każdy wawrzynek jest trującą rośliną proszę przyjąć do wiadomości iż  już 6 jagód zabije wilka. Zatem nie ma prawa jej się znaleźć w ogrodzie gdzie są dzieci(intensywna czerwień jagód nie jest bez znaczenia) lub zwierzęta.

Przypisy


Wykorzystano zdjęcia z następujących stron:

Korzeń – http://plant-clinic.bpp.oregonstate.edu/content/10-0266a

Daphne cneorum – http://www.biologie.uni-ulm.de/fgag/Bilder/Daphne/pages/Daphne%20cneorum%20Eximia.htm

Owoce – http://www.about-garden.com/ei/en/00280-F1-daphne/

Advertisements

Odpowiedzi: 2 to “Wawrzynek główkowy”

  1. Marta Says:

    Ale u mnie kwitnie właśnie teraz czyli w lutym, czyżby to nie był wawrzynek?


Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

%d bloggers like this: