Kosaciec szczecinkowaty

©

©Iris setosa

Opis

Rodzina: Iridaceae – kosaćcowate

Często spotkać go można w obrocie handlowym pod nazwą Irys szczecinkowaty. Gatunek bardzo zmienny, w szczególności pod względem wielkości i koloru płatków. Pod ziemią krótkie kłącze. Liście mieczowate, znacznie węższe niż gatunków bródkowych. U ich nasady czerwonawy rumieniec. W starszym wieku kępek liście te odginają się na zewnątrz w czym przypominają liście irysa syberyjskiego. Pędy kwiatowe sztywne i ulistnione. U kwiatów dolne płatki są szerokie, łopatkowate i widocznie żyłkowane. Górne płatki niewielkie o łyżeczkowatej formie, często stojące. Pokryte są szczecinkami, stąd polska nazwa. Jedną z cech szczególnych jest zawsze parzysta ilość kwiatków na pędzie. Może dochodzić do 12 sztuk. Owocem jest duża owalna torebka zawierająca brązowawe i dość duże nasiona.

Występowanie

Roślina wilgotnych miejsc we wschodnich rejonach Rosji, Korei Północnej, Japonii, a w Ameryce Północnej na Jukonie i Alasce.

Wysokość

Statystycznie w miejscach słonecznych 40-60 cm, lecz na stanowiskach żyźniejszych i półcienistych do 90 cm.

Termin kwitnienia

Koniec maja i czerwiec.

Kolor kwiatu

 Spotkać można prawie wszystkie odcienie niebieskiego z fioletowym zafarbem. Rzadko występuje, ale istnieje także forma biała.

Stanowisko

Przede wszystkim słoneczne. Jeśli jednak mamy ziemie łatwo przesychające wybierzmy stanowisko półcieniste.

Wymagania i pielęgnacja

 Gleby praktycznie wszystkie z wyjątkiem gleb suchych. Muszą być co najmniej lekko kwaśne, bo na obecność wapna w glebie zareaguje chlorozą liści. Można go z powodzeniem sadzić w błotnistej strefie przy naturalnych ciekach wodnych. Poza płytkim sadzeniem nie ma szczególnych wymagań.

Mrozoodporność

W pełni mrozoodporny.

Rozmnażanie

Najprostszym sposobem jest podział kępy.

 Kto chce się bawić w wysiew nasion powinien najprzód głęboko porysować powierzchnię nasion czymś ostrym(skaryfikacja). Następną czynnością jest włożenie nasion do ciepłej wody na 48 godzin. Po 24 godzinach należy zmienić wodę. W tym wypadku chodzi o wypłukanie substancji hamujących kiełkowanie. Tak spreparowane nasiona wysiewamy przykrywając nasiona cienką warstwą ziemi. Wkładamy do woreczka i poddajemy 2 miesięcznej stratyfikacji. Wschody mogą trwać długo(w miesiącach) i będą nieregularne.

Lepiej by było spreparowane nasiona wysiać jeszcze jesienią. Większy procent nasion skiełkuje. Nasiona tego gatunku przechowują się bardzo źle, to znaczy szybko tracą siłę kiełkowania.

Choroby i szkodniki

Gatunek bardzo zdrowy.

Zastosowanie

Rabaty bylinowe, obrzeża oczek wodnych o naturalnych brzegach. Zda też egzamin jako element łąk kwietnych. Kto nie ma ogrodu może roślinę posadzić do pojemnika.

Uwagi

Ἶρις Iris = tęcza  w mitologii greckiej bogini i uosobienie tęczy, posłanka bogów. Odniesienie do kolorowych jak tęcza kwiatów irysów.

Setosa oznacza włochaty. W tym wypadku chodzi o szczecinki na górnych płatkach.

 

Przypisy


Wykorzystano zdjęcia z następujących stron:

Nasiona – http://www.signa.org/index.pl?Display+Iris-setosa+17

Pod ziemią – http://www.prairiemoon.com/plants/bare-root/wildflowers-forbs/

Iris setosa – http://www.signa.org/index.pl?Display+Iris-setosa+22

Kwiatek – http://www.signa.org/index.pl?Display+Iris-setosa+23

Irys setosa2 – http://nargs.org/smf/index.php?topic=1088.msg18097#msg18097

Advertisements

komentarze 4 to “Kosaciec szczecinkowaty”

  1. Anonim Says:

    Kilka dni temu kupiłem mojego wymarzonego irysa germanica – „going my way”. Dziś chciałem wsadzić go do doniczki, żeby zaczął rosnąć, by po ustaniu mrozów wsadzić go do gruntu. Ku mojemu rozczarowaniu okazało się, że kłącze jest w połowie zgniłe. Co mam zrobić, żeby go odratować? Wsadzić, przesuszyć? Bardzo mi na niem zależy i proszę o szybką odpowiedź.

    • zojalitwin Says:

      Prawdopodobnie został przemrożony. Proszę na zdrowej części odciąć to co zgniłe, ranę najlepiej obsypać ukorzeniaczem do roślin zielnych i zostawić na 2-3 godziny by nieco obeschła i posadzić. Zabieg się uda jeśli nie zgniła ta część z pąkiem.

      • Anonim Says:

        Dziękuję bardzo. Już zrobiłem co Pani poradziła. Mam nadzieję, że uda mi się go uratować. Kiedyś podobną odmianę kupiłem we Florexpolu, był zdrowy, ale nie wyrosło z niego nic… Oby z tym mi się udało. Jeszcze raz dziękuję i pozdrawiam. Piotrek.

      • zojalitwin Says:

        Życzę szcześcia.


Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

%d bloggers like this: