Akebia pięciolistkowa

©

©Akebia quinata

Akebia quinata

Opis

Rodzina: Lardizabalaceae

liściePnącze o zdrewniałych pędach i półzimozielonych liściach. To oznacza, że liście utrzymują się zielone do temperatury około -15 0C. Często wiosną trzeba usunąć zbrązowiałe liście bo zimy u nas z reguły bardziej mroźne.

Młode pędy akebii mają zielono-fioletową barwę, później brązowieją. Liście osadzone są na długich ogonkach liściowych i zbudowane z pięciu owalnych, skórzastych listków długości do 6 cm i szerokości do 4 cm. Kwiat żeńskiW młodości są zielone o purpurowo-fioletowym odcieniu. Kwiaty niewielkie, mało widoczne bo ukryte wśród liści. Są rozdzielnopłciowe. Kwiaty żeńskie są dużo większe od kwiatów męskich. Oba rodzaje kwiatów są zebrane w grona, z tym że kwiatów męskich jest więcej w jednym gronie. Roślina broniąc się przed zapyleniem własnym pyłkiem najprzód rozwija kwiaty żeńskie. I choć na dużej długości pędów znajdą się w równoczesnej dojrzałości zarówno kwiaty męskie jak i żeńskie to kwiaty męskiezapylenie choć możliwe bywa sporadyczne. Chcąc mieć pewność uzyskania owoców warto posadzić dwie rośliny najlepiej różnych odmian. Mamy wówczas więcej kolorów kwiatów. Trzeba jednak przyznać, że jasne kwiaty zupełnie giną wśród liści. Owoc to parówkowatego kształtu jagoda długości około 10-15 cm. Owoc pęka wzdłuż ukazując miąższ wypełniony nasionami. Miąższ, po oddzieleniu pestek można zjeść, lecz nic ciekawego jeśli chodzi o smak.

Najpopularniejsze odmiany:

dojrzałe nasionaAlba’ – odmiana o białych i lekko pachnących kwiatach.

Amethyst Glow’ – odmiana o różowych kwiatach.

Purple Bouquet’ – odmiana o fioletowopurpurowych kwiatach. Są ciemniejsze niż u gatunku.

Sillver Bells’– odmiana o białych kwiatach męskich z purpurowymi pręcikami, kwiaty żeńskie różowe.

Variegata’ – odmiana o liściach z licznymi białymi przebarwieniami. Liście ładnie się nasionawybarwiają tylko na słonecznym stanowisku.

‚White Chocolate’– odmiana o białych i pachnących kwiatach.

Występowanie

Naturalnie rośnie na terenie Japonii, Korei oraz Chin. Gdzie rośnie na obrzeżach górskich lasów w pobliżu strumieni.

Wysokość

Osiąga 5-10 m.

Termin kwitnienia

Jak aura pozwoli początek kwitnienia może przypaść na koniec kwietnia, znacznie częściej jest to połowa maja.

Kolor kwiatu

Kwiaty żeńskie maja kolor czerwonego wina, natomiast kwiaty męskie dużo mniejsze są raczej różowe.

Stanowisko

Z wyjątkiem stanowiska cienistego akebia może rosnąć wszędzie. Najbujniej rośnie na stanowiskach półcienistych, natomiast lepiej owocuje w miejscach słonecznych. Ponieważ nie jest w pełni mrozoodporna warto postarać się aby było to miejsce zaciszne.

Wymagania i pielęgnacja

Mam nadzieję, że każdy zdaje sobie sprawę iż roślina, mimo że dobrze sobie radzi na glebach słabych, lepiej będzie wyglądać kiedy będzie miała dostatecznie dużo pokarmu i wody. Ponieważ sadzimy roślinę także dla ozdoby, a nie tylko dla ukrycia nieciekawych obiektów więc kopiemy dół grubo za szeroki i głęboki. Ziemię mieszamy pół na pół z kompostem(gliny z piaskiem lub żwirem). Na dno dołka wsypujemy naszą mieszankę i wstawiamy roślinę. Nie powinna rosnąć głębiej niż była w doniczce. Teraz zasypujemy resztę. Solidnie podlewamy i ewentualnie dosypujemy ziemi jeśli osiadła. Przez cały okres przekorzeniania się rośliny do gruntu utrzymujemy ziemię lekko wilgotną. Raczej nie oczekujmy od razu solidnego przyrostu. Często upłynie ze 2, a czasem 3 lata nim naprawdę ruszy z przyrostem siebie godnym(do 3 metrów w ciągu roku). Najlepiej by było aby podporę zamontować przed posadzeniem. Można jednak i chwilę po posadzeniu zanim system korzeniowy bardzo się rozrośnie. Jeśli zamierzamy w jakiś sposób korygować zarastanie podpory to pamiętajmy, że jej pędy owijają się zgodnie z ruchem wskazówek zegara czyli jest pnączem prawoskrętnym. Oprócz okręcania się pędami ma także silne wąsy czepne, niemniej na początku można podwiązać pędy by ułatwić roślinie przyczepienie się do podpory. Tak na marginesie – warto poprowadzić roślinę poziomo, pnąc się w górę zakrętami. Wówczas kwiaty stają się bardziej widoczne.

Roślina nie wymaga cięcia, chyba, że jest to typowe cięcie sanitarne. Przyjdzie jednak taki czas, iż nawet solidna podpora może mieć kłopoty z utrzymaniem ciężaru rośliny. Trzeba ją wówczas przerzedzić. Należy to przeprowadzić w stanie bezlistnym. Odcinamy od podstawy najstarszy pęd i potem kawałkami go wycinamy na całej długości. Wystarczy do tego dobry oburęczny sekator. W czasie wegetacji można wyciąć tylko to co nam w jakiś sposób wadzi. Często jest tak, że roślina korygowana cięciem prawie nie owocuje.

Wiosną kolejnego roku warto grabiami ściągnąć jak najwięcej wierzchniej warstwy ziemi i zastąpić ją kompostem. Kompost to tzw. złoto ogrodników. Dostarcza łatwo przyswajalnych składników przy jednoczesnym wzbogacaniu ziemi o próchnicę. Ta z kolei jest także odpowiedzialna za gospodarkę wodną. Akebia jest rośliną dobrze radzącą sobie z suszą, zawsze jednak będzie wolała mieć dostateczną ilość wody wokół korzeni. Kiedy nie zadbaliśmy by mieć kompost posłużmy się już chemią i dajmy azofoskę. To nie zastąpi złota, ale damy roślinie porcję składników pokarmowych. Przy stosowaniu nawozów sztucznych pamiętajmy by nie nawozić azotem po połowie lipca. Roślina musi mieć czas na zdrewnienie pędów, a azot jej to uniemożliwi.

Proszę rozpatrzeć taką kwestię. W zachodniej części kraju jeśli zostawimy owoce, część nasion pod liśćmi może przetrwać zimę i wzejść jako samosiejki. Kto tego nie chce powinien usunąć owoce jeszcze przed dojrzeniem nasion.

Mrozoodporność

Dolna strefa mrozoodporności to USDA 6a z temperaturami do -23,3 0C. Zatem przy zbyt mokrym podłożu, słabym zdrewnieniu pędów, na wietrznym stanowisku na wschód od Wisły roślina ma prawo przemarznąć. Na wszelki wypadek należy roślinę okopcować by zabezpieczyć korzenie. Nie może to być zatem ziemia z pobliża rośliny. Może to być kompost, który wiosną rozgarniemy na powierzchni. W razie przemarznięcia pędów trzeba je ściąć, a roślina odbije z korzeni. Ponieważ roślina rusza wcześnie jest bardzo narażona na późnowiosenne przymrozki.

Rozmnażanie

Wegetatywne (odkłady i sadzonki półzdrewniałe) bądź generatywne (nasiona). Najczęściej akebię pięciolistkową rozmnażamy poprzez odkłady. Nasiona wysiewamy i poddajemy stratyfikacji. Wszystkie te sposoby opisałam w poradniku (link na górze strony).

Choroby i szkodniki

Roślina dość odporna na wszystkie problemy. Musimy jednak bacznie się przyglądać, by w tym gąszczu w miarę wcześnie dojrzeć objawy choroby czy skutki żerowania szkodników.

Zastosowanie

Gatunek ten możemy zastosować praktycznie wszędzie, byle podpora była solidnej konstrukcji. Ciężar rośliny jest znaczny i trzeba to brać pod uwagę. Roślina z uwagi na swe rozmiary raczej nie nadaje się do uprawy nawet w dużych pojemnikach. Także dlatego, że mimo opatulenia donicy system korzeniowy przemarznie. W ogrodzie można nie dać podpory i będziemy mieć roślinę okrywową na duże powierzchnie.

Uwagi

Nazwa rodzaju „Akebia” to zlatynizowana nazwa japońska tych roślin. Akebi po japońsku.

Nazwa rodzaju”quinata” pochodzi od łacińskiego ‚quin’ = pięć. Chodzi o pięć listków z jakich składa się liść.

W uprawie od 1845 r.

obiekt

Przypisy


Wykorzystano zdjęcia z następujących stron:

Akebia quinata – http://www.northscaping.com/

Nasiona – http://plantsgallery.blogspot.com/2011/04/akebia-quinata

Dojrzałe nasiona – http://davesgarden.com/guides/pf/showimage/102548/#b

Reklamy

Komentarze 4 to “Akebia pięciolistkowa”

  1. Daria Says:

    Wkradł się chyba błąd jeśli chodzi o temperaturę przy mrozoodporności tej rośliny. Przecież strefa 6a to nie jest do -28,9*C.

  2. Barbara Strunz Says:

    Dziekuje za tak dokladne informacje. Kupilam akebie, bo widzialam u kogos na zdjeciu i przeczytalam, ze kwiaty meskie pieknie pachna. No i dlatego, ze te owocki sa jadalne. A teraz widze, ze nie bede miala zadnych owockow, bo mam tylko jedna rosline. Poza tym nie mam miejsca w ogrodzie i posadzilam ja w duzej wannie ocynkowanej na tarasie.A wiec moze mi wymarznac.. Pergola bedzie dosyc mocna, wlasnie ja budujemy. No to jestem teraz ciekawa, co to z niej wyrosnie…

    • zojalitwin Says:

      Lepiej by było coś z drewna. Roślina będzie miała większą szansę przetrwania. Taki pojemnik z drewna wyścielić folią perforowaną – do kupienia w sklepach ogrodniczych) i starczy na bardzo długo.


Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s

%d blogerów lubi to: